Dodatkowy dzień wolny w grudniu 2026 roku. Skąd wynika to prawo?
Grudzień 2026 roku zapowiada się szczególnie korzystnie dla osób zatrudnionych na umowę o pracę. Znaczenie mają trzy kwestie: ustawowo wolna Wigilia, święta Bożego Narodzenia oraz przepisy dotyczące rekompensaty za święta przypadające w sobotę.
Nie jest to dodatkowy przywilej przyznany wszystkim pracownikom przez rząd. Podstawą są zasady wynikające z Kodeksu pracy. Premier wyznaczył konkretny termin wolnego dla członków korpusu służby cywilnej, ale podobne rozwiązanie mogą zastosować również prywatne przedsiębiorstwa, samorządy i inne instytucje.
Powodem jest drugi dzień Bożego Narodzenia, który w 2026 roku przypada w sobotę, 26 grudnia. Zgodnie z art. 130 Kodeksu pracy święto przypadające w dniu innym niż niedziela obniża wymiar czasu pracy o osiem godzin. Ma to znaczenie dla osób pracujących w standardowym systemie pięciodniowego tygodnia pracy.
Jeżeli sobota jest dla pracownika dniem wolnym wynikającym z przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy, pracodawca musi uwzględnić sobotnie święto przy ustalaniu wymiaru czasu pracy. W typowym rozkładzie od poniedziałku do piątku oznacza to wyznaczenie innego dnia wolnego.
Nie jest to urlop wypoczynkowy ani świadczenie zależne od dobrej woli pracodawcy. Obowiązek prawidłowego rozliczenia czasu pracy wynika bezpośrednio z przepisów. Pracownik nie powinien z tego powodu tracić dnia ze swojej rocznej puli urlopowej.
W praktyce grudniowy harmonogram wielu pracowników powinien więc uwzględniać osiem godzin mniej, niż wynikałoby z rozkładu pomijającego sobotnie święto.
Pięć dni wolnego z rzędu. Tak układają się święta w 2026 roku
W tym roku daty najważniejszych grudniowych świąt układają się wyjątkowo korzystnie. Wigilia przypada w czwartek 24 grudnia, pierwszy dzień Bożego Narodzenia w piątek 25 grudnia, a drugi dzień świąt w sobotę 26 grudnia. Następnie wypada niedziela, co oznacza, że osoby pracujące standardowo od poniedziałku do piątku mają już zapewnioną czterodniową przerwę.
Jeśli dodatkowy dzień wolny za sobotnie święto zostanie wyznaczony na poniedziałek 28 grudnia, odpoczynek wydłuży się do pięciu dni. Pracownik zakończy wykonywanie obowiązków w środę 23 grudnia i wróci do pracy dopiero we wtorek 29 grudnia.
Takie rozwiązanie jest możliwe nie tylko w administracji rządowej. Również prywatne przedsiębiorstwa mogą wyznaczyć 28 grudnia jako dzień wolny, o ile uwzględniają przy tym obowiązujące zasady rozliczania czasu pracy.
Trzeba jednak pamiętać, że 28 grudnia nie jest ogólnopolskim świętem ustawowym. To zwykły poniedziałek, który może stać się dodatkowym dniem odpoczynku w związku z koniecznością rozliczenia święta przypadającego w sobotę.
Premier podjął decyzję. Kto będzie miał wolne 28 grudnia?
Termin dodatkowego dnia wolnego został już określony dla członków korpusu służby cywilnej. Donald Tusk podpisał 5 stycznia 2026 roku zarządzenie nr 2, na mocy którego poniedziałek 28 grudnia został wyznaczony jako dzień wolny od pracy w związku ze świętem przypadającym dwa dni wcześniej.
Dokument przewiduje również wolne 14 sierpnia 2026 roku w zamian za święto Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, które przypadło w sobotę 15 sierpnia. W ten sposób premier określił jednolite terminy rekompensaty za dwa sobotnie święta w administracji objętej przepisami o służbie cywilnej.
Grudniowa decyzja dotyczy między innymi członków korpusu służby cywilnej zatrudnionych w ministerstwach, urzędach wojewódzkich, izbach administracji skarbowej i innych jednostkach, w których funkcjonuje ten korpus. Dla osób pracujących w standardowym rozkładzie oznacza to możliwość skorzystania z pięciodniowej przerwy świątecznej.
Zarządzenie premiera nie obejmuje jednak automatycznie wszystkich zatrudnionych w sektorze publicznym. Nie wyznacza jednolitego terminu wolnego między innymi dla pracowników samorządowych ani dla całego sektora prywatnego.
Czy pracownik prywatnej firmy dostanie wolne 28 grudnia?
Pracownik prywatnego przedsiębiorstwa ma prawo do prawidłowego rozliczenia święta przypadającego w sobotę, ale nie może zakładać, że automatycznie otrzyma wolny poniedziałek 28 grudnia.
Wyznaczenie konkretnego terminu należy do pracodawcy. Może on zdecydować, że dzień wolny przypadnie bezpośrednio po Bożym Narodzeniu, ale może również wskazać inną datę, pod warunkiem zachowania obowiązujących przepisów dotyczących wymiaru czasu pracy i okresu rozliczeniowego.
Przykładowo firma może wyznaczyć wolne za 26 grudnia na wcześniejszy dzień grudnia albo na inny termin mieszczący się we właściwym okresie rozliczeniowym. W takiej sytuacji pracownik nie uzyska pięciodniowego odpoczynku podczas świąt, ale nadal skorzysta z obniżenia wymiaru czasu pracy.
Pracownik zasadniczo nie może samodzielnie narzucić pracodawcy daty rekompensaty. Termin wynika z organizacji pracy i ustalonego harmonogramu. Nic nie stoi jednak na przeszkodzie, aby zatrudnieni wystąpili o wyznaczenie wolnego właśnie na 28 grudnia, szczególnie jeśli nie zakłóci to funkcjonowania przedsiębiorstwa.
Co zrobić, jeśli pracodawca nie wyznaczy dodatkowego dnia wolnego?
Osoby, które pracują od poniedziałku do piątku, a sobota jest dla nich dniem wolnym z tytułu przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy, powinny sprawdzić, czy harmonogram uwzględnia święto 26 grudnia. Brak odpowiedniego obniżenia wymiaru czasu pracy może oznaczać nieprawidłowe rozliczenie godzin.
W pierwszej kolejności warto zwrócić się do przełożonego lub działu kadr z pytaniem, kiedy zostanie zrekompensowane sobotnie święto. Pracodawca ma obowiązek tak planować czas pracy, aby odpowiadał ustawowemu wymiarowi w danym okresie rozliczeniowym.
W przypadku sporu pracownik może zwrócić się do Państwowej Inspekcji Pracy. Inspekcja udziela informacji o zasadach rozliczania czasu pracy i kontroluje przestrzeganie obowiązków wynikających z Kodeksu pracy.
Nie każda sytuacja będzie jednak identyczna. W systemach zmianowych, równoważnych oraz przy nietypowych rozkładach czasu pracy sposób rozliczenia święta może wyglądać inaczej niż w klasycznym systemie od poniedziałku do piątku. Znaczenie ma także to, czy pracownik pozostawał w zatrudnieniu w dniu przypadającego święta.
Wigilia wolna od pracy. Zmiana przepisów wydłuża świąteczny odpoczynek
Na tegoroczny układ kalendarza wpływa również zmiana prawa obowiązująca od 2025 roku. Wigilia Bożego Narodzenia została wówczas uznana za dzień ustawowo wolny od pracy. Wcześniej 24 grudnia był co do zasady normalnym dniem roboczym, choć w wielu przedsiębiorstwach obowiązywały skrócone godziny pracy lub wewnętrzne rozwiązania zapewniające pracownikom odpoczynek.
Wprowadzenie wolnej Wigilii sprawiło, że w 2026 roku przerwa świąteczna rozpocznie się już w czwartek. Połączenie świąt z weekendem i dodatkowym dniem wolnym w poniedziałek 28 grudnia daje możliwość pięciodniowego odpoczynku.
Ustawowe wolne nie oznacza jednak całkowitego wstrzymania działalności gospodarczej. Przepisy dopuszczają pracę w święta między innymi w określonych przypadkach związanych z ochroną zdrowia, transportem, gastronomią, ratownictwem i działalnością wymagającą ciągłego funkcjonowania.
Pracownicy tych branż mogą wykonywać obowiązki również w Wigilię i Boże Narodzenie. Ich czas pracy oraz należne rekompensaty rozliczane są zgodnie z zasadami przewidzianymi w Kodeksie pracy.
Trzy dni urlopu i aż 11 dni odpoczynku. Jak zaplanować koniec roku?
Grudniowy kalendarz stwarza również możliwość znacznego wydłużenia odpoczynku przy wykorzystaniu niewielkiej liczby dni urlopu. Osoby, które będą miały wolne od 24 do 28 grudnia, mogą zaplanować urlop wypoczynkowy na trzy kolejne dni robocze: 29, 30 i 31 grudnia.
Następnego dnia, w piątek 1 stycznia 2027 roku, przypada Nowy Rok, który jest ustawowym dniem wolnym od pracy. Bezpośrednio po nim następują sobota 2 stycznia i niedziela 3 stycznia.
Oznacza to, że trzy dni urlopu mogą pozwolić na nieprzerwaną, jedenastodniową przerwę od obowiązków zawodowych. W takim wariancie ostatnim dniem pracy będzie środa 23 grudnia 2026 roku, a powrót nastąpi w poniedziałek 4 stycznia 2027 roku.
Możliwość takiego zaplanowania wypoczynku zależy od harmonogramu pracownika, terminu dnia wolnego za 26 grudnia oraz zgody pracodawcy na urlop w wybranym okresie. W firmach, w których końcówka roku wiąże się ze wzmożoną działalnością, uzyskanie tak długiej przerwy może być trudniejsze.
Dodatkowe wolne a wynagrodzenie. Czy pracownik straci część pensji?
Wyznaczenie dnia wolnego w związku ze świętem przypadającym w sobotę nie oznacza obniżenia miesięcznego wynagrodzenia pracownika otrzymującego stałą pensję. Prawidłowo obliczony wymiar czasu pracy jest w takim miesiącu odpowiednio niższy.
Pracodawca nie może traktować ustawowego obniżenia wymiaru czasu pracy jako nieusprawiedliwionej nieobecności ani wymagać wykorzystania urlopu wypoczynkowego w celu pokrycia dnia wolnego wynikającego z przyjętego rozkładu.
Inaczej mogą wyglądać rozliczenia w przypadku osób wynagradzanych stawką godzinową, ponieważ ich należności zależą od zasad określonych w umowie oraz faktycznego wymiaru pracy. Obowiązek prawidłowego uwzględnienia sobotniego święta pozostaje jednak aktualny.
Warto również odróżnić zatrudnienie na podstawie umowy o pracę od wykonywania usług na podstawie umów cywilnoprawnych. Przepisy Kodeksu pracy dotyczące obniżania wymiaru czasu pracy nie znajdują automatycznie zastosowania do wszystkich zleceniobiorców oraz osób współpracujących w ramach działalności gospodarczej.
Czy dodatkowe dni wolne będą przysługiwały również w kolejnych latach?
Sobotnie święta nie są zjawiskiem wyjątkowym, dlatego obowiązek odpowiedniego obniżenia wymiaru czasu pracy pojawia się regularnie. Nie wymaga to każdorazowego uchwalania nowych przepisów ani podejmowania specjalnej decyzji przez rząd. Podstawą pozostaje art. 130 Kodeksu pracy.
W przypadku administracji rządowej objętej ustawą o służbie cywilnej Prezes Rady Ministrów może wyznaczać konkretne dni wolne, aby zapewnić jednolity sposób funkcjonowania urzędów. W innych zakładach pracy decyzja dotycząca daty rekompensaty należy do pracodawcy.
Dlatego osoby planujące wyjazdy, rodzinne spotkania lub dłuższy wypoczynek pod koniec 2026 roku powinny sprawdzić firmowy kalendarz pracy. Sam fakt, że drugi dzień Bożego Narodzenia wypada w sobotę, daje podstawę do obniżenia wymiaru czasu pracy, ale nie gwarantuje każdemu pracownikowi wolnego dokładnie 28 grudnia.
Dla osób, które otrzymają wolny poniedziałek, końcówka grudnia będzie wyjątkowo korzystna. Pięć dni odpoczynku bez wykorzystywania urlopu, a przy odpowiednim planowaniu nawet 11 dni przerwy, to jedna z najciekawszych możliwości wynikających z kalendarza pracy w 2026 roku.
Komentarze (0)